KOŁOBRZEG

Miasto turystyczno-wczasowe przy ujściu Parsęty do Bałtyku. W Kołobrzegu zaczyna się „Koszaliński Szlak Nadmorski” i dawny szlak „Solny”, przechodzi szlak „Wybrzeża” oraz kończy się kajakowy szlak rzeką Par­sętą. Miejscowość położona na płacie moreny dennej, otoczonej terenami podmokłymi w strefie chronionego krajobrazu. Pas wzniesień utrwalonego wału wydmo­wego stanowi naturalną osłonę od wiatrów północnych. Kołobrzeg posiada jedną z piękniejszych plaż na Środ­kowym Wybrzeżu.Specyficzny mikroklimat, źródła solankowe oraz po­kłady borowiny zadecydowały o intensywnie rozwijającej się uzdrowiskowej funkcji miasta. Duża zawartość jodu, sodu, chloru i innych pierwiastków stanowi wyjątko­wo sprzyjające warunki do aeroterapii, szczególnie w pa­sie nadmorskim do 600 m. Okres letni charakteryzuje się największą zawartością aerosolu w powietrzu oraz największym nasłonecznieniem na Środkowym Wybrze­żu. Kołobrzeg posiada źródła solanki z domieszką chlo­ru, bromu, kwasu węglowego, siarki i wapnia. Solanki kołobrzeskie o 9-krotnie większej mineralizacji w po­równaniu z wodą morską, stosowane są do kąpieli leczniczych, inhalacji, a po wysyceniu COz i rozcień­czeniu — także jako wody pitne. Malowniczo położony na wydmach park miejski jest miejscem wypoczynku dla przebywających w uzdrowisku kuracjuszy.Dzieje Kołobrzegu sięgają VII w. Grodzisko słowiań­skie z IX w. stwierdzone zostało na terenie PGR Bu-dzistowo (Stary Kołobrzeg), oddalonego 1,5 km od cen­trum obecnego miasta. W 1000 r. Bolesław Chrobry za­łożył tutaj biskupstwo polskie. Życie gospodarcze Ko­łobrzegu od początku jego istnienia, było związane z morzem (handel, rybołówstwo, rzemiosło).Prawa miejskie uzyskuje w 1255 r. Eksploatację solanekprowadzono w Kołobrzegu od najdawniejszych czasów,natomiast od wieku XIV warzenie soli jest jedną z pod-stawowych dziedzin gospodarki miasta. W następnychlatach miasto należało do biskupów Kamieńskich i roz-począł się okres germanizacji ludności słowiańskiej. Odpołowy XVII w. Kołobrzeg należał do Pirus; pełnił rolętwierdzy. W XVIII w. i na początku XIX w. miastobyło wielokrotnie oblegane i w dużym stopniu znisz-czone. W okresie międzywojennym dzięki solankom i rozbu­dowie łazienek miejscowość stała się dużym kąpieliskiem .nadmorskim. Pierwszy Zakład Kąpieli Morskich powsta­je już w 1803 r. W roku 1913 liczba kuracjuszy i wcza­sowiczów w Kołobrzegu dochodziła do 30 tysięcy, przy czym około 30% stanowili kuracjusze zagraniczni. W cza­sie działań wojennych miasito zostało w około 90% znisz­czone. Wyzwolone 18.111.1945 r.Obecnie Kołobrzeg jest czwartym co do wielkości por­tem w Polsce oraz siedzibą przedsiębiorstwa armator­skiego pod nazwą Polska Żegluga Bałtycka. W gestii Przedsiębiorstwa Państwowego „Uzdrowisko Kołobrzeg” jest działalność uzdrowiskowo-leozniicza. Uzdrowisko w 1976 r. posiadało 14 ujęć mineralnych, z których tylko 3 są eksploatowane (480 m3/doba). Borowiny stanowiące drugie podstawowe tworzywo lecznicze zajmują powierz­chnię 92.1 ha (około 2 min m”). Dysponuje ono rozbudo­waną bazą sanatoryjną. Rozwinięte jest również zakła­dowe lecznictwo uzdrowiskowe. Ogółem baza sanatoryj-no-lecznicza liczy około 4 tys. łóżek. Uzdrowisko ssiąg-nie liczbę 15—16 tys. łóżek oraz zagospodarowany zo­stanie park, tereny rekreacyjne i plaża.Kąpiele słoneczne i mineralne, masaże, natryski, okła­dy borowinowe i inne zabiegi sprzyjają leczeniu scho­rzeń dróg oddechowych, przewodu pokarmowego, chorób układu nerwowego, ruchowego itp. Na uwagę zasługuje nowoczesne budownictwo uzdrowiskowe, charakteryzu­jące się ciekawą architekturą i kompozycją przestrzen­ną.Kołobrzeg jest siedzibą administracji miejskiej; liczy 32 tys. mieszkańców.Jako najważniejsze zabytki w Kołobrzegu należy wy-. mienić:grodzisko wczesnośredniowieczne z VII—XIII w. oraz kościół gotycki odbudowany w 1958—59 r. w Budzis-towie,kolegiata gotycka wraz z jej cennymi obiektami go­tyckimi (stalle, brązowa chrzcielnica, żyrandole, oł­tarze itd.) — ul. Katedralna,— gotycka kamieniczka z XVI w., ul. Gierczak 5, ^-‚baszta prochowa z XV w., ul. Dubois,. — pałac klasycystyczny, ul. Lenina 13,— ratusz neogotycki z początku XIX w.,fortyfikacje (zespół z lat 1630—1807) w różnych pun­ktach miasta,latarnia morska wybudowana w 1945 r. na forcie z XVII w.Na uwagę zasługuje również:rezerwat ilorystyczny „Solnisko” (roślinność solnisko-wa i słone źródełka),port rybacki i handlowy,— Pomnik Zaślubin z Morzem, dzieło Wiktora Tołkina Muzea i wystawy stałeMuzeum Oręża Polskiego, ul. Lenina 13, tel. 20-91.„Ekspozycja Plenerowa Broni i Sprzętu Ciężkiego”, ul. Gierczak 5, tel. 30-60, czynna codziennie od 8.00 do 20.00.„Ekspozycja „Dzieje Kołobrzegu”, ul. Lenina 13, tel. 20-91, czynna codziennie od 9.00 do 14.30, we wtorki od 13.00 do 19.00.Wystawa „Pradzieje Ziemi Kołobrzeskiej” — Budzis-towo — kościół św. Jana, czynna tylko w sezonie (1VI—30IX) codziennie od 9.00 do 14.00 a w nie­dziele od .8.00 do 14.00.Zakłady przemysłowePrzedsiębiorstwo Połowów i Usług Rybackich „Barr ka”.Sypółdzielnia Pracy Rybołówstwa Morskiego „Bał­tyk”.Fabryka Podzespołów Radiowych „Elwa”.Dziewiarska Spółdzielnia Pracy „Weneda”.Spółdzielnia Pracy Przemysłu Spożywczego „Marona”.Zakłady Mleczarskie i inne.LINOWNO-Wieś na Pojezierzu Drawskim w pobliżu płn.-wsch. brzegu jeziora Lubię, w odległości 12 km od Drawska, przy szlaku kajakowym rzeki Drawy, w strefie chro nionego krajobrazu. Rynnowe jezioro Lubię jest jednym ,z najatrakcyjniejszych akwenów wodnych w Polsce. Przepływowe jezioro (rzeka Drawa) o znacznej po­wierzchni ma bardzo dobre warunki do uprawiania sportów wodnych. W sezonie letnim (1VI—15IX) godzinach nocnych (22.00 — 7.00) jezioro objęte jest rozporządzeniem w sprawie ograniczenia nadmiernego hałasu. W miejscowości znajduje się jeden zakładowy ośrodek wczasowy. Nad jeziorem Lubię w sąsiedztwie Linowna jest stanica wodna PTTK. Linowno leży w gminie Drawsko Pomorskie i liczy 150 mieszkańców.Wieś istniała już w XIV w. Na uwagę zasługuje neogotycki kościół.Punkt „it” w Stadnicy Wodnej (tylko w sezonie).PKS — przystanek; linia Gudowo.Jadłodajnia — Stadnica Wodna, kat. III, m. 100, tel. 25-99.Pole namiotowe na 100 m.LUBIESZEWO-Miejscowość położona nad jeziorem Lubię wśród wzgórz morenowych o niewielkich deniwelacjach na szlaku kajakowym rzeki Drawy w gminie Złocieniec. Rynnowe jezioro Lubię jest jednym z największych (1439 ha) i najgłębszych (46,2 m) akwenów woje­wództwa koszalińskiego. Na jeziorze znajduje się 5 wysp, przy czym największa Sołtysia położona jest w pobliżu wsi Lubieszewo. Brzegi w najbliższym są­siedztwie charakteryzują się dobrą dostępnością, są niezarośnięte i piaszczyste. W sezonie letnim (1VI— 15 IX) w godzinach nocnych (22.00-^7.00) jezioro objęte jest rozporządzeniem w sprawie ograniczenia nadmier­nego hałasu. Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1932 r. W pobliżu (350 m na zachód od budynków PGR) znajduje się grodzisko owalne z VIII—XII w. Na uwagę zasługuje kościół barokowy z 1687 r., częściowo przebudowany w XVIII w. Bezpośrednio nad jeziorem położone są 3 zakładowe ośrodki wczasowe oraz znaj­duje się pole biwakowe będące w gestii Nadleśnictwa Drawsko Pomorskie.PKS — przystanek; linie: Drawsko Pomorskie, Zło­cieniec.ŁABĘDZIE-Miejscowość położona wśród wzgórz moreny czo­łowej nad rzeką „Starą Regą, w pobliżu kilku nie­wielkich jezior (Małe i Wielkie Gęgnowskie, Przytocko, Będargowo). Leży w odległości 6 km na południe od Świdwina na szlaku kajakowym Starej Regi, przy tra­sie: Świdwin — Drawsko Pomorskie. Poza tym ma tutaj początek szlak pieszy do Drawska Pomorskiego.Łabędzie jest starą osadą słowiańską, leżącą na średniowiecznym szlaku handlowym prowadzącym z Wielkopolski do Kołobrzegu. Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1337 r. Do połowy XIX w. należała do miasta Świdwina, obecnie do gminy Drawsko Po­morskie.Z zabytków należy wymienić: kościół murowany z kamieni polnych, powstały w XVII w. (wewnątrz drewniany strop belkowy). W pobliżu kościoła znajduje się 400-letni klon.— PKS — przystanek; linie: Świdwin, Drawsko Po­morskie.ŁAZY-Nadmorska wieś rybacka i wczasowa w strefie chro­nionego krajobrazu, położona u nasady przybrzeżnego jeziora Jamno i w pobliżu jeziora Bukowo, na pieszym „Koszalińskim Szlaku Nadmorskim”. Od południa otoczona terenami bagiennymi, zaś od wschodu znacz­nym kompleksem podmokłego lasu. Na Jamnie (pow. 2240 ha, największa głębokość 3,9 m) istnieją warunki do uprawiania żeglarstwa. W 1977 r- sztorm odsłonił na plaży pnie starych drzew, rosnącego tu dawniej lasu.W Łazach liczna jest zakładowa baza wczasowa. Ogółem mieszkańców około 40.PKS — przystanek; linie: Koszalin, Sianów, Mielno.Kwatery prywatne w gestii WPT.Bar „Pod Brzozą”, kat. IV, m. 200, tel. 829-13.Kino czynne w sezonie letnim.ŁUBOWO-Miejscowość letniskowa wśród wzgórz moren czoło­wych Pojezierza Drawskiego, przy południowej krawę­dzi jeziora Lubicko Wielkie (pow.. 171,0 ha, głęb. — 30 m) na szlaku „Wzniesień Moreny Czołowej” przy trasie Czaplinek — Szczecinek. Na jeziorze Lubicko Wielkie znajduje się duża wyspa o powierzchni 60 ha. Najko­rzystniejsze warunki do kąpieli i biwakowania są w Zatoce Łubowskiej. W sezonie letnim (1VI—15 IX) w godzinach nocnych (22.00—7.00) jezioro obięte jest roz­porządzeniem w sprawie ograniczania nadmiernego hałasu.Okolice Łubowa charakteryzują się wysokimi walo­rami krajobrazowymi (strefa chronionego krajobrazu). Wieś leży w gminie Silnowo i liczy 1040 mieszkańców. Na północ od Łubowa (wzniesienie Sosnowa Górka) znajduje się cmentarzysko prasłowiańskich grobów skrzynkowych kultury pomorskiej. W pobliżu miejsco­wości ślady osady wczesnośredniowiecznej. W kościelez XIX w. znajduje się tryptyk, przeniesiony z kościoła filialnego w Starówkach.PKP — przystanek; linie: Szczecinek, Czaplinek.PKS — przystanek; linie: Szczecinek, Czaplinek.Restauracja „Turystyczna”, kat. III, m. 80, tel. 73-60.Kwatery prywatne w gestii WPT Koszalin.MACHLINY-Wieś położona w pobliżu południowej granicy woje­wództwa przy szosie Czaplinek — Wałcz, w odległości 13 km od Czaplinka, pomiędzy dwoma jeziorami — Machlino i Machlinko.Miejscowość leży na historycznym szlaku „Solnym” prowadzącym z Kołobrzegu do Wielkopolski. Przepły­wająca przez jezioro Machlino (pow. 50 ha) rzeka Debrzyca stanowi atrakcyjny szlak kajakowy wiodący między innymi przez miejscowości związane z przeła­maniem Wału Pomorskiego, jak Iłowiec i Golce. Szlak ten kończy się w Pile.Okoliczne lasy obfitują w runo leśne i zwierzynę łowną. Dwa akweny pozwalają na uprawianie sportów wodnych i wędkarstwa. W przybrzeżnych trzcinach gnieżdżą się liczne gatunki ptactwa wodnego, między innymi łabędzie.Pierwsze wzmianki o wsi pochodzą z 1361 r., kiedy Machliny stanowiły własność rodziny Golców. W XIV w. Joanici wybudowali zameczek strażniczy, po którym nie ma już śladu. W XVI w. we wsi był czynny młyn i tartak. Miejscowość niszczona była wielokrotnie’ w trakcie incydentów granicznych (granica wielkopolsko-pomorska). W 1577 r. zbudowano w Machlinach kościół ryglowy, który po pożarze i odbudowie zachował się do naszych czasów w postaci konstrukcji szachulcowej, przed kilku laty dokonano kompletnej przebudowy. Obok dzwonnica. Obecnie wieś liczy około 800 miesz­kańców i ma charakter rolniczy.PKS — przystanek; linia: Koszalin — Wałcz. Pole biwakowe nad jeziorem Machlino.MALECHOWO-Miejscowość położona na Równinie Słupskiej w odległości 12 km na zachód od Sławna w sąsiedztwie doliny rzeki Grabowej. Przez Malechowo prowadzi ko­łowy szlak „Wybrzeża” (trasa Gdańsk — Szczecin). W pobliżu wsi występują znaczne kompleksy leśne oraz pokłady piasków szklarskich.Miejscowość jest ośrodkiem administracji gminnej, liczy około 500 mieszkańców. * Z zabytków należy wymienić kościół XIV—XV w., częściowo przebudowany w XX w. We wsi znajduje się głaz ku czci bohaterów poległych w czasie drugiej wojny światowej.PKS — przystanek; linie: Sławno, Koszalin, Darło­wo. .CPN, tel. 83-11 (etylina 78, olej napędowy, kompre­sor).Czynna: w sezonie — dni powszednie godz. 6.00—22.00 niedziele i święta godz. 7.00—15.00, po sezonie — dni powszednie godz. 7.00—19.00, niedziele i święta godz. 8.00—14.00.— Bar „Pod Dębem”, kat. IV, m. 56, tel. 19.MANOWO-Wieś leży na płaskiej morenie dennej Równiny Bia-logardzkiej w bezpośrednim sąsiedztwie pagórków mo­reny czołowej o znacznych różnicach wysokości, 11 km na południe od Koszalina. W miejscowości znajduje się wysokie zalesione wzgórze tzw. „Czapla Góra” (miejs­ce gniazdowania czapli), z licznymi okazami kilkusetlet­nich dębów. Na płn.-zach. od wsi jest piękne jezioro Lubiatowskie — rezerwat przyrody.Wieś liczy około 300 mieszkańców, jest siedzibą urzę­du gminnego. Jedyny zakład przemysłowy — tartak.W Manowie znajduje się ośrodek szkoleniowy Pol­skiego Związku Łowieckiego ze strzelnicą myśliwską.PKP — (wąskotorowa) przystanek; linie: Koszalin, Świdwin, Bobolice, Białogard.PKS — przystanek; linia: Koszalin — Szczecinek. Bar „Jubilat”, kat. III.ZŁOCIENIEC-Miasto na Pojezierzu Drawskim w strefie chronionego krajobrazu, wśród zalesionych wzgórz morenowych, na wysokim brzegu rzeki Drawy i nad jej lewym dopły­wem Wąsawą. Prowadzi tędy główny szlak „Wzniesień Moreny Czołowej” oraz szlak kajakowy rzeką Drawą. Krzyżują się tu linie kolejowe do: Drawska Pomorskie­go, Połczyna Zdroju, Kalisza Pomorskiego i Czaplinka.W pobliżu znajdują się dwa duże jeziora rynnowe Wilczkowo i Dłusko) oraz szereg mniejszych. Tereny wokół jeziora Dłusko stanowią miejsce wypoczynku świątecznego dla mieszkańców miasta. Obszary nad rzeką Drawą leżą w strefie ciszy całkowitej (całą dobę), zaś nad jeziorem Wilczkowo obowiązującej w godz. 22.00—7.00.Przy szosie Złocieniec — Cieszyno w odległości 5 km od miasta, znajduje się rezerwat torfowiskowy nad je­ziorem Morzysław Mały (zespoły turzycowe, grzybień biały), zaś w odległości 7 km rezerwat wodno-florystycz-ny Jeziora Czarnówek (pow. 11,88 ha) z reliktową ro­ślinnością.Złocieniec to dawna osada słowiańska, prawa miej­skie otrzymał w 1333 r. Należał na przemian do Polski i Brandenburgii, a w okresie późniejszym do Prus. W czasie walk o zdobycie Wału Pomorskiego został w znacznym stopniu zniszczony. Wyzwolony 4 III 1945 r. Obecnie ośrodek administracji miejskiej i gminnej (oko­ło 12 tys. mieszkańców).W mieście są trzy pomniki poświęcone pamięci żoł­nierzy, którzy zginęli tu w czasie ostatniej wojny. Na cmentarzu znajduje się kwatera wojenna (5 zbiorowych mogił żołnierzy polskich i radzieckich). U zbiegu ulic 1 Dywizji Wojska Polskiego i Czaplineckiej jest pomnik ku czci poległych żołnierzy polskich, a na Placu 1 Ma­ja obelisk z napisem „Ku chwale Armii Radzieckiej”.ŻYDOWO-Miejscowość Pojezierza Drawskiego w strefie chro­nionego krajobrazu, przy trasie Bobolice—Polanów- na szlaku kołowym „Kainy Lasów i Jezior”. Żydowo poło­żone jest wśród wzgórz moreny czołowej o znacznych deni­welacjach i wysokościach bezwzględnych (Skibska Góra 238 m n.p.m.). W pobliżu wsi na jeziorze Kwiecko bierze początek szlak kajakowy rzeki Radwi, uchodząc- do Parsęty (jeden z atrakcyjniejszych szlaków wodnych). Istniejąca różnica poziomów wody pobliskich jezior: Kwieoka i Kamienno dochodząca do 80 m, została wy­korzystana do budowy elektrowni pnzepompowo-szczy­towej. Od strony Żydowa dochodzi do jeziora wąwóz, częściowo porośnięty lasem — tzw. Wilczy Jar. Poza tym zwiedzić tutaj można kościół z końca XVII w. oraz obejrzeć dwa grodziska i kurhany. Obecnie miejscowość liczy około 1 tys. mieszkańców i należy do gminy Pola­nów.PKS — przystanek; linie: Polanów, Bobolice. Schronisko młodzieżowe (Szkoła Podstawowa), m. 23, tel: 25, (sezonowe).Fole biwakowe nad jeziorem Kwiecko. Bar „Wiejski”, kat. IV, m. 40, tel. 80-60.

[Głosów:1    Średnia:3/5]

Comments

comments